Cerkiew św. Kosmy i Damiana w Muszynie

Okolice, przez które przepływa Poprad, to nie tylko piękno przyrody, ale także liczne zabytki architektury, które są pozostałościami po czasach, gdy regiony te zamieszkiwały różne grupy etniczne oraz religijne. Będąc w okolicach Muszyny, warto wybrać się na krótką wycieczkę do Milika, gdzie zobaczyć można drewnianą grekokatolicką cerkiew św. Kosmy i św. Damiana, służącą obecnie wiernym kościoła katolickiego.

Położenie

Milik to niewielka wieś leżąca na zachód od Muszyny. Najłatwiej do niej dojechać drogą wojewódzką nr 971 biegnącą wzdłuż Popradu. Na wysokości stacji kolejowej w Miliku trzeba skręcić w prawo i kontynuować podróż w górę, odbijając później w prawo przy kapliczce. Po chwili, także po prawej stronie, będzie już widoczna cerkiew, do której prowadzi nieutwardzona droga.

Historia

Obecna świątynia powstała w 1813 roku, jednak wcześniej istniała tu już inna cerkiew, którą zniszczyła powódź. Zbudowano ją na potrzeby Łemków, których duże grupy zamieszkiwały te rejony aż do czasów akcji „Wisła”. Do nowej świątyni trafiło wyposażenie uratowane ze zniszczonego budynku. W roku 1926 cerkiew przeszła remont. Po wysiedleniach ludności ukraińskiej i łemkowskiej została zaadaptowana na potrzeby kościoła katolickiego, dzięki czemu do dzisiaj budynek jest w dobrym stanie i można go oglądać także od wewnątrz.

Architektura

Cerkiew łemkowska to nie tylko określenie mówiące o tym, która grupa etniczna z niej korzystała. To także nazwa specyficznego stylu w architekturze. Jest to budynek o konstrukcji zrębowej, składający się z trzech części. Dodatkowo wyróżnić można zakrystię oraz boczne kaplice. Dach różni się w poszczególnych częściach świątyni, a nad przedsionkiem znajduje się niewielka wieża. Niedaleko budynku zobaczyć można drewnianą dzwonnicę.

Wyposażenie

We wnętrzach zachował się ikonostas z 1806 roku, odratowany z poprzedniej świątyni. Najstarsza ikona przedstawiająca Opłakiwanie Chrystusa pochodzi z 1700 roku. Znaczna część polichromii została wykonana w 1930 roku po ostatnim remoncie. Po wojnie do świątyni sprowadzono także inne elementy wyposażenia, bardziej charakterystyczne dla kościołów z obrządku rzymskokatolickiego. Cerkiew pw. św. Kosmy i św. Damiana w Miliku to jeden z punktów na Małopolskim Szlaku Architektury Drewnianej.

Mapa