Mała Synagoga w Gliwicach

Muzeum w Gliwicach to z pewnością jedno z najlepszych i najbardziej bogatych w zabytkowe okazy archiwów na Górnym Śląsku. Powstało już na początku XIX wieku, jednak pod obecną nazwą istnieje od końca II wojny światowej. Muzeum składa się z czterech oddziałów: Willi Caro, Zamku Piastowskiego, Odlewnictwa Artystycznego oraz Radiostacji Gliwickiej. Od 2012 roku piątym oddziałem jest Dom Pamięci Żydów Górnośląskich.

Dialog międzykulturowy

Celem nowego oddziału jest zebranie i upamiętnianie informacji na temat losów Żydów na terenie Górnego Śląska od średniowiecza, aż do czasów współczesnych. Budynek nazywany często „Małą Synagogą” jest również miejscem dialogu między różnymi kulturami. Oddział dokłada wszelkich starań, aby zebrać jak największy zbiór działalności Żydów, a tym samym zwiększyć wiedzę i świadomość mieszkańców Górnego Śląska na temat trudnych losów wyznawców judaizmu. Działacze zapraszają także wolontariuszy, którzy chcieliby przyłączyć się w budowaniu popularyzowanego hasła: „Instytucji otwartej na dialog”.

W pobliżu domu przedpogrzebowego znajduje się cmentarz żydowski. To zdecydowanie miejsce pełne nostalgii, które zachęca do refleksji i głębszych rozważań na temat śmierci, życia, przemijania, wiary czy relacji z Bogiem. Dom Pamięci otwarty jest dla każdego poszukującego innej formy rozrywki niż proponuje współczesny świat, oferując doskonałe miejsce na chwilę zadumy czy wymiany myśli i poglądów.

Losy domu przedpogrzebowego

Historia budynku sięga początków XIX wieku. W latach 1902 – 1903 budynek został wzniesiony jako dom przedpogrzebowy przy cmentarzu żydowskim. Autorem projektu jest znany wiedeński architekt - Max Fleischer. Zaprojektował go niezwykle starannie biorąc pod uwagę przeznaczenie budowli. Dom przedpogrzebowy tworzyły trzy główne części: centralna – będąca reprezentacyjną salą modlitewną z bezpośrednim wyjściem na cmentarz, kostnica – gdzie przygotowywano zmarłego do pochówku oraz mieszkania stróża.

Podczas II wojny światowej budynek pełnił funkcję magazynu wojskowego, jednak nie uległ zniszczeniu. Po 1945 r. cmentarz i dom przedpogrzebowy użytkowała powojenna gmina żydowska. Z czasem zaprzestano jego użytkowania, dlatego zaczął popadać w ruinę. W 2003 r. został wpisany do rejestru zabytków, a cztery lata później przekazano go władzom miasta.

Zwiedzanie

Zwiedzanie możliwe jest od wtorku do piątku w godzinach 10:00-16:00, soboty 11.00–17.00 oraz niedziele 10.00–15.00. Koszt biletu wynosi symboliczną złotówkę, natomiast zwiedzanie w soboty oraz wstęp na wszelkie wydarzenia jest bezpłatny. Istnieje możliwość zwiedzania z przewodnikiem w soboty o godz. 12.00 oraz niedziele o godz.11.00. Więcej szczegółowych informacji można znaleźć pod adresem www.dom.muzeum.gliwice.pl.

Mapa